Digital Omnibus

Avrupa Komisyonu’nun bugün açıkladığı Digital Omnibus düzenleme paketi, AB dijital mevzuatında son yılların en kapsamlı sadeleştirme ve uyumlaştırma adımlarından birini temsil ediyor. Veri ekonomisi, yapay zeka, gizlilik ve siber güvenlik alanlarında birikmiş yüzlerce sayfalık kuralların güncellenmesi, tekrarlanan yüklerin azaltılması ve işletmeler için öngörülebilirliğin artırılması amaçlanıyor. Veri paylaşımından bulut geçiş süreçlerine, küçük işletmelerin uyum maliyetlerinden yapay zeka eğitiminde kullanılan veriye ilişkin belirsizliklere kadar birçok başlıkta netlik sağlanıyor.

Paketin en dikkat çekici yeniliklerinden biri ise uzun zamandır günlük dijital deneyimimizin parçası haline gelen, çoğu kullanıcı için hem yorucu hem de anlaması güç olan çerez izin bantları (cookie banners) konusunda getirilen dönüşüm. Öneriye göre AB, kullanıcıların gizlilik tercihlerini makine tarafından okunabilir, tarayıcı veya uygulama ayarlarından otomatik iletilebilir standart bir formatta ifade edebileceği yeni bir sistem oluşturacak. Standartlar tamamlandığında, web siteleri bu sinyallere uyma yükümlülüğü getirilecek. Böylece bireylerin her siteye girdiklerinde tekrar tekrar izin ekranlarıyla karşılaşmalarının önü alınacak; kullanıcı kontrolü güçlendirilirken gerçek anlamda sade, şeffaf ve etkin bir gizlilik mimarisi mümkün olacak.

Bu yaklaşım, aynı zamanda dijital hizmet sağlayıcıların uyum süreçlerini netleştiriyor, ePrivacy–GDPR eksenindeki ikili rejimi sadeleştiriyor ve çevrimiçi ekosistemde daha öngörülebilir bir uygulama birliği sağlıyor. Kısacası Digital Omnibus, hem bireylerin dijital haklarını güçlendiren hem de şirketlerin rekabet gücünü artıran çift yönlü bir modernleşme adımı sunuyor.

Avrupa’nın dijital gelecek tasarımında bu ölçekte bir sadeleştirme hamlesi, teknoloji sektörünün ihtiyaç duyduğu “yenilik için alan açan” düzenleyici düşünce tarzının somut bir örneği niteliğinde. Bundan sonraki süreçte yapılacak teknik standart çalışmaları ve uygulama yönergeleri, bu dönüşümün etkisini daha belirgin şekilde ortaya çıkaracaktır.